Wil je weten hoe ze op een Friese dorpstuin Japanse Bokashi maken?

Het is verleidelijk om in je tuin meteen te beginnen met het planten van struiken, bomen of het inzaaien van bloemen of groenten. Snel een prachtig resultaat. Soms is je vreugde dan van korte duur. In je tuin is de kwaliteit van je bodem namelijk essentieel. Logisch, want daar moet al dat moois op gaan groeien.

Wij van Dorpstuin Hurdegaryp, maken daarom Japanse Bokashi. Bokashi is het resultaat van een eeuwenoude techniek: fermentatie. Het is erg goed voor de bodemverbetering van je tuin. Heel ingewikkeld om te maken is het niet. Je moet wel geduld hebben, want het kost veel tijd. En wat ruimte in je tui, is ook handig. We vertellen je graag hoe we het aanpakken. Misschien raak je enthousiast.

Wat is het?
Bokashi is het Japanse woord voor ‘goed gefermenteerd organisch materiaal’, dat je met behoud van alle energie, teruggeeft aan de bodem. Het is een kringloop-concept met als doel de microbiële diversiteit in de bodem te verhogen en planten te voorzien van bio-actieve voedingsstoffen, zoals natuurlijke antibiotica, groeihormonen, vitamines en aminozuren.

Wat zijn de voordelen?

  • Het is de optimale voeding voor het bodemleven: het verhoogt de organische stofbalans en heeft een ziekte-onderdrukkende werking op de bodem. Een vitale bodem zorgt voor vitale planten;
  • Door maximaal behoud van energie en koolstof (CO2 uitstoot is nihil), is het milieuvriendelijk;
  • Je gebruikt materiaal van eigen bodem;
  • Je zorgt voor behoud en aanvoer van mineralen binnen je eigen tuin en daarmee bespaar je werk en afvoerkosten;
  • Je voorkomt uitdroging van de bodem bij extreem warm weer.

Hoe maak je het?
In de Dorpstuin maken we de Bokashi-hoop op een schaduwplek. De bult droogt daardoor minder snel uit. Het maakt trouwens niet uit wat voor een soort ondergrond er is.

Van welk materiaal?

  • Dun wilgen (zomer) snoeisel heeft wel een goed effect op de Bokashi, maar takken niet;
  • Groen grasmaaisel van de maaimachine, de zeis of de heggenschaar;
  • Ongewenst kruid dat we tegenkomen bij het schoonmaken van perken en groentebedden;
  • Groenteafval bij de verkoop van groenten;
  • Groenafval en plaggen bij het schoonmaken van greppels, paden en percelen voor inzaai van eenjarige en meerjarige bloemenmengsels.

Hoe doe je het?

Het organisch groen brengen we in lagen van ongeveer dertig cm aan, waarbij we de kanten stevig opzetten en aantrappen. Hierdoor ontstaat een stevige compacte hoop.

Elke laag bestrooien we met kleimineralen, zeeschelpenkalk en Microferm EM (Effectieve Micro-organismen), terwijl we veel water toevoegen. Daarna kunnen we de volgende laag organisch materiaal op de hoop aanbrengen. Bij ons kan dit weken tot maanden duren. Tussentijds kan je de hoop afdekken met plasticfolie om het fermentatieproces op gang te brengen. Wij doen dit zelf niet. Voor ons is dit onpraktisch omdat we voortdurend materiaal aanbrengen.

Je bepaalt zelf de hoogte en breedte van hoop. Bij ons is dit maximaal anderhalve meter hoog en twee meter breed. Wanneer je het genoeg vindt, gaat het plasticfolie er strak en luchtdicht overheen. Je kunt bijvoorbeeld zoden of grond gebruiken om de folie strakgespannen om de hoop te krijgen. Vanzelfsprekend mag dit het folie niet beschadigen.

Wacht drie maanden
Hierna wacht je drie maanden. Dan kan je de composthoop openen en de Bokashi verwerken. Als je niet alles gebruikt, moet je hoop weer luchtdicht afsluiten. Dan kan je de rest van de voorraad goed voor een later moment bewaren. Wij doen soms wel een jaar over het verwerken van de hoop.

Laat je bult Bokashi ook weer niet te lang bestaan. Dan is de kans groot dat boomwortels het weten te vinden en er heerlijk van eten. Veel boomwortels onderin de hoop veroorzaken droogte en een wortelpakket. Aan de andere kant houden wij niet van een plasticfolie laag onderin. Contact met de ondergrond lijkt ons wenselijk omdat dit voor uitwisseling van schimmels en bacteriën met de ondergrond zorgt.

Wat doen we ermee?
En dan komt het moment dat je de Boskahi kan gebruiken… Wij brengen de Bokashi aan op openliggende groenten bedden en tussen nieuw aangeplante en gezaaide groenten, struiken en bomen. Afhankelijk van de situatie, kan dit in een dikke laag van tien centimeter.
Inmiddels maken we alweer sinds drie jaar Bokashi op de dorpstuin. Het is wat werk en het kost je tijd, maar het resultaat is geweldig. Succes!

Meer weten?
Kijk op de website van Natuurlijkpuur, of op onze de website en facebookpagina van
Dorpstuin Hurdegaryp.

Of nog beter, kom eens kijken bij ons kijken in Hurdegaryp. Neem contact met me op via de mail. Ik vertel je er graag alles over.

Groeten Eliza

Eliza en Anna

Eliza is samen met zijn vrouw Anna initiatiefnemer van Dorpstuin Hurdegaryp. In het dagelijks leven is hij docent groenvakken.
Samen met zijn mede-dorpsbewoners die aan de tuin verbonden zijn, hoopt hij je enthousiast te maken. Wie weet, begin je in jouw dorp of wijk ook een tuin?